Sucos: blog de Dores Tembrás


Tódolos precipicios
19/11/2013, 15:11
Filed under: creación, poesia

ningun_precipicio_ollala_uñitas

To my sister in love

a
a

TIEMPO

Yo no sé de la infancia

más que un miedo luminoso

y una mano que me arrastra

a mi otra orilla

Mi infancia y su perfume

a pájaro acaraciado.

a

Alejandra Pizarnik

 

 

Os que me coñecen saben da miña gran admiración pola obra de Olalla Cociña. Pero precisemos: digamos mellor devoción.

Coma choutar sorteando as pozas.

Como agardar a primeira cereixa en xuño.

Debo dicir que cando a poeta me deu a ler este poemario, hai xa moitos meses, regresei a aquel extraviarse delicioso que fora ler Libro de Alicia, ela entregábamo para debullar as palabras.

Nas primeiras páxinas Olalla podería deslizarme a pregunta:

-Imos camiñar?

E a advertencia:

-Pasarás frío, mollaraste, e aínda que vaiamos xuntas sentiraste soa,

Pero dareiche a comer palabras ou landras, de compango algún silencio. Prometo.

Só podía respostar:

-Camiñemos.

E sen decatarme, ela tecendo pasadizos segredos en calquera xardín, descubríndome restos de louza para facer a ofrenda en cada texto. Un soño para compartir na deshora da mañá.

Así se escritura a experiencia da perda, da dor antiga, a violencia mínima da boneca co vestido esgazado. E así é doado admirarse entre miniaturas, pucariñas de porcelana chinesa. A vitrina e o cristal, un desaloxarse para tódolos poemas, cando a páxina é lenzo, descanso para palabras que vibran na gorxa.

Pero non se confíen, porque é doado precipitarse dende estas miniaturas, o borde dunha foto, os vértices gastados de calquera nota manuscrita, o tintileo do ritual do domingo, a poeta fai de nós avelaiñas en frenesí, tódalas luces cenitais, tódolos precipios.

Olalla non pousa a mirada, devora con paciencia atroz cada ángulo, cada recendo. Aprésanos, renuncia a calquera intensidade, sabéndose intensa en extremo. A ofrenda funciona coma eixo. A palabra redúcese, anégase de auga, e só nos deixa unha canaveira para que pase o ar. Restrinxíndonos o osixeno extrema a alerta do noso corpo.

Porque a poeta é especialista en reverter as violencias, os símbolos, non será xa o coitelo o que nos meta medo, será a pedra que des-afía.

Ás veces os poemas acúsannos, a poeta arma o mecanismo do texto con precisión admirábel, e peor escoitar a recriminación nunha voz cándida, así se suliña a punzada. Apenas unha música pra paliar os efectos, o acordeón para bailar dentro antes de rendernos. Sen botar en falta o metrónomo. Toda unha banda sonora á nosa disposición; a melena sen trenzas na noite na que a orquesta ou unha cinta de casete:

nel blu di pinto di blu

ou o río, a mudez das maciñeiras enxertadas, a contixencia dos enxames, o seu zoar amparándote.

Tamén o sabor: uvas, viño, empanada, pan, careixóns, galletas, o acedo das noces aínda verdes, pero tamén as farangullas secas, o fel.

O poemario é un axuste de contas, un inventario de manchas de nacimento, cadansúa historia, a honestidade, palabra ou furado negro, a honestidade, dalo todo porque si.

E agora que nós tamén sabemos que a perda é infinda, podemos botar o verán contándoa en graos de area, medíndoa na teima:

innumerables veces

para que agora nos palpiten

debaixo das maos

E igual que a area, a lingua, a delimitación, de novo o precipicio, a conciencia, os brazos abertos cara o vacío.

Como calibrar a perda? Non hai consolo neste libro, hai cómplices, figuras que manexan a proximidade coma expertos en esgrima. A prata do anzol non minguará a dor:

e cravarcho finamente no lugar

onde a gorxa

garda a sede

Os restos desta violencia mínima aniñarán no abandono, a experiencia do abandono, abandono de si. Inoculados. Esquivalo:

aínda é posible deixarse ir

porque un vento que ferve, africano

nos anestesia a razón para seguir sendo irreais

e non mancharnos

Amaiarse, controlar o peso exacto do corpo ou palabra. Iso fai Olalla Cociña en cada verso.

Ofrenda un verdadeiro rosario de debilidades, como acontece no poema “chantar os dedos ata o fondo”, que me gustaría que lese, que podería roubarlle agora mesmo.

E os segredos, os segredos tamén en forma de perda, o que se agocha para dicir, a descuberta no verso, a revelación en espello. A boca do outro, os ósos de Cortázar.

Os segredos, o enigma que só Olalla ilumina, entre citas e xeitos de actriz de cine mudo.

Aflición e consolo.

Perda, perda, perda:

nosoutras un relicario á caricia do pescozo

para gardarnos

dentro

a

ou cando escribe

a

pensa en dicilo

pero en vez diso escóndeo apértao afógao

saborea o sabor do sangue que a arrodea

é feliz na súa interna hemorraxia

Porque Olalla Cociña sabe aquilatar a violencia, para que nos pareza maina, serena, esa que nos leva a abismarnos sobre a morte primeira, a que se decide, cando o suicidio eran cadenetas de margaridas, pensamentos atravesados polo gurgullo do leite. Cando todo se esgaza a septicemia esténdese.

O que se amosa, o que se agocha, “as palabras tan gastadas/pero que algunha vez dixeron iso que dicían”.

Ela, escritura de salitre, tempo “no que as palabras eran en por si incandescentes”. Reivindicación adánica con Mallarmé.

Porque Ela é

incapaz de minorar

o manancial de tinta

que circula do pulso aos ollos

mais esqueces

a feitura das letras

a ortografía

Cando as palabras veñen á boca, o estalido, demorarse no estalido. Palabras que sen papel nin tinta arman un devocionario. A palabra que sanda nun tempo

no que un punto de purpurina abondaba para iluminalo todo

Cando escribín esta presentación sabía que pouco podía falarlles desta lata de tesouros, moi pouca luz se pode botar sobre os obxectos que contén, que esixen fascinio e observación de entomóloga a partes iguais.

Saben? Eu recomendaríalles que se perdan neste libro, abran calaquera páxina, recuperen con el, papel pautado, caligrafías tortas, amigos que se perderon para sempre, complicidades que siguen queimando, as primeiras veces.

Di Olalla ao final do poemario que éste é o libro dos amigos, eu son afortunada por estar nel, e nesa calidade me sento hoxe onda ela, para falarlles de retallos de infancias xémeas a km. de distancia.

Ela escribe e eu leo:

Poesía foi o grao da sarabia que chegou ata acó

mancando nun zapato

un poema foi descalzarse e subir rúa arriba

feridos de morte polo cuarto crecente



O sagrado corazón do iPhone
19/09/2013, 14:39
Filed under: creación

Foi unha visión.

Ela camiñaba cara min pola rúa. Adolescente de melena infinda, uniforme de cadros e xersei mariño.

Unha man sobre a outra no peito, e entre os dedos a funda fosforescente do iPhone.  En poucos segundos pensei moitas cousas:

Na sorte de ter perdido o bus e vela.

Na devoción con que portaba o obxecto.

Na postura mística .

No Sagrado Corazón que hai no parque da marquesa en San Sadurniño.

a

Non hai conclusións, nin discurso elaborado.

Hoxe só quero fixar a foto, amosar a estampa.



Obradoiro de escrita: Arquitecturas do poema
11/09/2013, 10:00
Filed under: creación, Obradoiros

arquitecturas_poema

Será en dous grupos, martes ou xoves de 20:00 a 22:00 en The room.

Ao longo dos encontros tentaremos abordar o acontecer poético. E sempre a esixencia á palabra, o escrutinio ao que sometemos o poema.

Así “abriremos a navalla” algúns poetas da literatura universal, e en particular da literatura galega, que han de sinalar, subliñar, para admirarnos.

Pódese domésticar a linguaxe? A súa estructura? Pódese penetrar no sórdido, na emoción do sórdido, e calibrar os lindes ata os que podemos levar a imaxe?

Que é a beleza? Unha ilusión óptica? Unha actitude? Dúas palabras que firen?

Que pasa no poema? Que é o que nos importa no poema? Canta atención lle prestamos ao sen alento?
Sabemos cortar os versos? A medida? O ritmo?

Sabemos ler?

E o silencio? En que medida é posíbel producir o silencio no poema?

Ferramentas. Aprenderemos ferramentas para construir o texto. Pero sobre todo, e dígoo a modo de advertencia, a deriva será o pilar da aprendizaxe, demorarémonos en calquera concepto, calquera, que alumee a nosa achega ao poético.

Esta é a proposta.

A inscrición inclúe master-class cun escritor recoñecido, titorías e galletas.

Sesión aberta e gratuita o xoves 3 de outubro ás 20:00.

Escribamos.

Matrícula e info: eu@dorestembras.com



Tubérculos I
02/09/2013, 22:08
Filed under: creación, poesia, silabario

azulexo

Había anos que non o facía. Tampouco tantos. As palabras no ceo.

O Lafargue último rondándome. Traballo vs Preguiza.

O sol que apreta os músculos. Os terróns. O po pegándose ao pescozo.

O rito. Pode que sexa iso. Experimentar o paso do tempo a través da mesma procura.

Desenterrar o dourado. Admirarme.

Este ano non choveu, apenas puideron saír.

E eu, eu só agardo a que aconteza, igual que hai anos. Mais non sempre.

Agardo a que a xeometría en louza me deslumbre. Limpala contra o pantalón. Admirala.

Saber que sosteño entre os dedos o fósil da cociña primeira.

Xa daquela, a certeza.

a

Seguir lendo



De naturalidade e perfeccionismo
04/07/2013, 14:03
Filed under: artigo, creación

perfeccion_voltaire

O mellor é inimigo do bo.

Voltaire

Sempre roldando o asunto da perfección. E o vencello co control e a obsesión. Que é a perfección? Existe? Como xorde o concepto? E penso na Grecia Clásica. Nas proporcións. É un horizonte? Unha guía? Unha aspiración? Un obxectivo?

Leo sobre o perfeccionismo: ideal, todo ou nada, xenes, supervivencia. Eu engadiría disciplina, insatisfacción e necesidade.

O absoluto  a rentes.

Pode que regresase a isto despois de ver a conversa de Fritz Lang e Jean-Luc Godard. No primeiro visionado non pasaba inadvertido para min o teatral dalgúns momentos, a precisión e exactitude dalgunhas respostas. A naturalidade e a perfección.

No epílogo escoito as palabras de Howard Vernon que fala da exhaustiva preparación de Lang para a conversa, coma se dun filme se tratase. Río para min. Algo asi de impecábel só se consigue aspirando á perfección. A coquetería coa que prende o cigarro é natural, a forma exacta na que acende o chisqueiro é rito. Fico admirada. Non só polo contido brillante da conversa, senón pola presenza destes dous xenios.
Pero a presenza tamén se constrúe. Igual que acontece coa naturalidade.
Miro unha e outra vez as tomas falsas do epílogo. Aplaudo.

A estas alturas debe ser obvio que son das que pensa que a improvisación só é digno froito do ensaio mil e unha veces repetido. Demoraríame aquí no que é a naturalidade, o teatro, a escea, a sobreactuación, a espontaneidade. Quizáis noutro post.

É a procura da perfección inevitábel? É un don ou unha desgraza? Digna de admiración ou de lástima?

Pouco importa.

A perfección é o que ilumina algunhas mentes, levándoas a perseguir o mellor, a ser mellores.



De agasallos
13/02/2013, 11:15
Filed under: creación, Literatura, poesia, Pouso

Chegou esta mañá, puntualísimo.

Agradecida a Ramón Nicolás pola súa xenerosidade e por interesarse e deterse nas entreteas do meu traballo. Aquí vos deixo o seu post no Caderno da crítica sobre un dos meus manuscritos.



Encontro poético na Sorbonne
23/11/2012, 21:02
Filed under: Conferencia, creación, poesia

Será o venres 30 de novembro, da man de Gonzalo Vázquez. Baixo o título: Das que me fan herdeira. Un pracer para min.